Onze basisbehoeften en corona

Onze basisbehoeften en corona

De zaterdagkrant stond dit keer vol met artikelen en columns over corona. Logisch natuurlijk, na de persconferentie van vorige week maandag. De column van historicus Zihni Özdil ging over eenzaamheid tijdens de lockdown. Hij schreef: ‘Niet alleen eenzaamheid, maar ook twijfel en onzekerheid ontwaakten tijdens de persconferentie. Gevoelens die ik, dacht ik altijd, nooit had.’

Over die onzekerheid en twijfel wil ik het graag hebben in dit blog. Want het helpt als je weet wat de oorzaak is. Dan is de oplossing dichterbij.

 

Herinnering

Ik was daarover aan het nadenken toen ineens een herinnering bovenkwam. Een herinnering aan de wereldreis die ik samen met Robert, mijn man, maakte, alweer meer dan twintig jaar geleden. We waren op dat moment in Argentinië, in het plaatsje Bariloche en maakten een wandeling langs het Lago Nahuel Huapi, een prachtige omgeving rondom het beroemde hotel Llao Llao. Toch kon ik er op dat moment maar moeilijk van genieten. Ik liep een beetje met mijn ziel onder mijn arm. Maar omdat ik het nogal ondankbaar en raar van mezelf vond, zei ik er niets over.

 

Andere wereld, ander persoon

Ik had mezelf eerder voorgenomen om tijdens dat half jaar ook na te denken wat voor werk ik wilde gaan doen als we weer terug in Nederland zouden zijn. En of ik nog wilde beginnen aan een vierjarige opleiding. Tijdens die wandeling dacht ik daarover na. En het gekke was dat ik me hartstikke onzeker voelde. Ik kon me nauwelijks voorstellen dat ik een paar maanden daarvoor met gemak in het vliegtuig stapte om ergens in Europa naar een zusterbedrijf te gaan en ze daar te vertellen hoe ze een kwaliteitssysteem moesten opzetten. Ik kon me niet meer voorstellen dat ik met gemak regelmatig een Engelstalige presentatie gaf. Het leek een andere wereld en ik leek een ander persoon. Wat was er gebeurd?

 

Zelfbeschikkingstheorie

Toen wist ik dat nog niet, maar nu weet ik het wel. Het sluit namelijk goed aan bij wat de wetenschappers Deci en Ryan beschrijven over drie menselijke psychologische basisbehoeften in hun Zelfbeschikkingstheorie:

 

  • Autonomie – individuele vrijheid en zelfbeschikking
  • Verbondenheid – we willen ergens bij horen
  • Competenties – we hebben behoefte onze vaardigheden en talenten te gebruiken

 

Autonomie genoeg tijdens een wereldreis, dat zeker. Maar ik miste het contact met andere mensen. In dat kleine plaatsje Bariloche vierden vooral Argentijnen vakantie. Mijn Spaans was niet goed genoeg voor een kletspraatje en ik voelde me, ondanks dat ik met Robert was, wat verloren. Ook miste ik het om me nuttig te maken en mijn competenties te gebruiken. De combinatie veroorzaakte de onzekerheid.

Overigens lijken deze drie basisbehoeften erg veel op de vier bronnen van zelfvertrouwen (Competentie, Invloed/Grip, Moreel Kompas en Ertoe doen). Daar schreef ik dit blog over.

 

Gedeeltelijke lockdown

In mijn voorbeeld zie je dat ik de twee behoeften Verbondenheid en Competenties miste. Dat zie je ook terug in de column van Zihni Özdil. Hij schrijft zijn columns graag in het café, omringd door mensen. Dat gaat nu niet, met de gedeeltelijke lockdown. En afspreken met zijn vrienden in een Amsterdams park is er ook niet meer bij sinds de herfst is begonnen. Dan is thuiswerken, alleen, inderdaad eenzaam en mis je Verbondenheid.

 

People who apply their strengths often are 18x more likely to be flourishing. – VIA Institute on Character

 

En dan is er nog Autonomie. Nu we door het coronavirus pas op de plaats moeten maken, en extern (door corona en onze overheid) worden gemotiveerd om thuis te blijven, zijn we beperkter in onze vrijheid en zelfbeschikking. Psychiater Damiaan Denys vermoedt dat er nu ook een mentale crisis dreigt. Het lijkt me extra moeilijk voor de mensen die nu zonder werk zitten. Mensen uit de evenementenbranche, musici, horecamedewerkers. Zij verdienen, net als zorgmedewerkers, onze steun.

 

De basis van ons welbevinden

Voor mij is de les dat die drie behoeften inderdaad aan de basis staan van ons welbevinden. En dat je dichterbij een oplossing bent als je weet welke van de drie aandacht nodig heeft. Misschien is vrijwilligerswerk een goed, tijdelijk alternatief. Of optreden in de grote hal van een ziekenhuis. Even koffie gaan drinken met een vriend(in) en daarna thuis weer verder werken. Of een plan maken voor een mooie reis, als het straks weer kan.

En als je nog niet helemaal weet wat je talenten zijn, gebruik dan deze tijd om die te ontdekken. Lees het blog ‘Ontdek je talent en vergroot je zelfvertrouwen’ nog eens of doe een gratis test van het VIA Institute on Character. Die kun je gewoon in het Nederlands maken. En deze YouTube video geeft uitleg over de Zelfbeschikkingstheorie van Deci en Ryan.

 

Geen spijt

Ik heb trouwens geen spijt van mijn wereldreis. Het was een prachtige ervaring en ik zou het zo weer doen. Na onze stop in Bariloche gingen we naar Torres Del Paine. Daar ontmoetten we eindelijk weer andere backpackers, Nederlanders. Gezellig!

 

 

Foto: het hotel Llao Llao in Bariloche, Argentinië, gemaakt door Jeffrey Eisen via Unsplash.com  
Van koers veranderen in vijf stappen

Van koers veranderen in vijf stappen

 

Een sprong in het diepe

Afgelopen week plaatste ik een oude foto van mezelf op Instagram. Je ziet me daar lachend naast het wassen beeld van de komiek Benny Hill, bij Madame Tussauds in Londen. De tekst erbij ging over een sprong in het diepe nemen. Want het was toch een avontuur: ik zegde mijn vaste baantje op en trok als au-pair in bij een jong gezin dat ik alleen kende van een korte briefwisseling en twee foto’s.

 

Meer zelfvertrouwen

Maar de familie bleek heel vriendelijk, de buurt was leuk en ik maakte snel nieuwe vrienden. Het was een van de beste beslissingen ooit. Niet alleen omdat ik er dagelijks Engels oefende en heel veel lol had met andere au-pairs, maar vooral omdat het mijn zelfvertrouwen zo’n goed deed. Ik merkte dat ik me prima kon redden in een andere, nieuwe omgeving en dat zorgde voor meer vertrouwen in mezelf.

 

Die sprong in het diepe begon natuurlijk met het zetten van kleine stappen die er uiteindelijk voor zorgden dat ik in Londen terecht kwam. Maar er ging nog meer aan vooraf. Het begon met mijn wens om wat van de wereld te zien en een poosje in het buitenland te wonen. En het hielp enorm dat ik op dat moment een baantje had waar ik me doodongelukkig voelde. Die combinatie zorgde ervoor dat ik in actie kwam. Met de kennis van nu, zou ik het volgens deze vijf stappen doen.

 

Stap 1 – erover praten

De eerste stap is het uiten van je wens. In mijn geval dus wat van de wereld zien en in het buitenland wonen. Een poosje als au-pair werken leek een goede optie. Zo’n wens of verlangen uiten is nog best lastig. Niet iedereen reageert enthousiast of positief. Mijn moeder bijvoorbeeld vond het hele idee maar niks. En mijn vader vond het onverstandig dat ik mijn vaste baantje op wilde geven. Maar ik heb gemerkt dat er gelukkig altijd wel iemand is die meedenkt en helpt. Zo reageerde een vriendin met een aardig aanbod: haar oom woonde in Londen en ze ging vragen of hij misschien een familie kende die een au-pair nodig had.

 

Stap 2 – maak een mindmap

Het helpt om een mindmap te maken van je plan. Een idee uitwerken in een mindmap zorgt ervoor dat je creatiever en origineler denkt. Dat komt omdat bij mindmappen je beide hersenhelften aan het werk zijn. Je hebt daardoor sneller inzicht in hoofd- en bijzaken. Bovendien bespaart het tijd en houd je beter overzicht. Op internet is veel te vinden over deze techniek. Dit filmpje bijvoorbeeld. Om aan de slag te gaan heb je verder alleen papier en wat gekleurde pennen nodig.

 

Stap 3 – acties

Aan de hand van de mindmap ga je elke dag vijf acties uitvoeren die je op weg helpen naar je doel. Dat hoeven geen enorm ambitieuze acties te zijn. Als je studeert of werkt is het al druk genoeg, dus het moet wel goed te combineren zijn. Iets makkelijks zoals een informatieve YouTube video kijken kan zo’n actie zijn. Of een artikel lezen en iemand bellen die je verder kan helpen. Het gaat erom dat je elke dag iets doet dat bijdraagt aan de uitvoering van je plan. Maak daarom ’s avonds een lijstje voor de volgende dag met je nieuwe acties.

 

Stap 4 – zorg voor steun

Het werkt als je een klein groepje mensen om je heen hebt die je steunen en verder op weg helpen. Je kunt het zien als een ‘mastermind’: een groepje like-minded people die elkaar helpen met hun eigen expertise en netwerk. Vraag bijvoorbeeld de mensen die meteen vanaf de start enthousiast reageren op jouw plan of ze willen helpen. Bijvoorbeeld met een wekelijks belletje of appje om het te hebben over de voortgang en je actiepunten. Je mastermind werkt dan als een stok achter de deur. Het levert daarnaast ook een mooie verdieping van je vriendschap op.

 

Stap 5 – hou vol

De laatste stap is: hou vol! Het kan helpen om van tevoren al rekening te houden met een beetje tegenslag. Ik ben optimistisch van aard en schat het soms wat te rooskleurig in. Tegelijkertijd: ervan uitgaan dat je plan gaat slagen, helpt ook. Je zult op sommige momenten geduld moeten oefenen en doorzetten. Je moet misschien nieuwe vaardigheden leren en nieuwe kennis opdoen. Misschien ga je regelmatig uit je comfortzone en slaat soms de twijfel toe. Pak dan je mindmap erbij en inspireer jezelf met je mooie plan. Of zoek contact met de mensen uit je mastermind. En onthoud: je kunt altijd meer dan je denkt.

learning zones

 

Tot slot

Toen ik terugkwam uit Londen had ik genoeg zelfvertrouwen opgebouwd om mijn mislukte schoolcarrière een nieuwe wending te geven. Ik besloot naar de avondschool te gaan en haalde eindelijk een paar diploma’s waar ik trots op was. En nu wacht er een nieuwe uitdaging: dat manuscript van jaren geleden herschrijven. Morgen maar eens een mindmap maken!

 

 

 

 

Foto: Javier Allegue Barros via Unsplash

Het rijstexperiment: de resultaten

Het rijstexperiment: de resultaten

Wat ben je mooi

De afgelopen twee weken praatte ik elke dag tegen twee potjes gekookte Pandanrijst. Ik schreef daar dit blog over: Het rijstexperiment. In het begin was het een beetje vreemd, maar alles went, zelfs praten tegen rijst. Tegen het ene potje zei ik aardige dingen. Bijvoorbeeld: ‘wat zie je er mooi uit, je bent zo romig en je ruikt lekker’. Tegen het andere potje zei ik lelijke dingen.

Aanvankelijk zagen de potjes er identiek uit, dus was het wat lastiger iets negatiefs te bedenken. Ik zei daarom in die eerste dagen iets van: ‘wat doe je hier eigenlijk? Ik wed dat je nu al stinkt en snel gaat schimmelen. Echt iets voor jou.’ Daarna werd het makkelijker: ‘gatver, wat zie jij er smerig en goor uit!’

 

Mislukt? Of toch niet

De potjes had ik op de vensterbank gezet, op ongeveer 1,5 meter afstand. Dat is overigens toeval, die afstand. Door de lichte plek begon het schimmelen al vrij vlot. Het zag ernaar uit dat de rijst in beide potjes even snel ging schimmelen. Na een dag of drie dacht ik dat het experiment zou ‘mislukken’. Want in mijn vorig blog had ik geschreven:

‘De rijst waartegen wordt gescholden en gefoeterd, die gaat al snel schimmelen en krijgt een vieze kleur. De rijst die dagelijks wat aardigs krijgt te ‘horen’, blijft veel langer goed en verkleurt niet.’

Dat was nu niet zo. De rijst in beide potjes oogden viezig. Nu werd het lastiger om aardig te blijven praten tegen het ‘positieve’ potje. Ik probeerde de schimmelplekjes te negeren en toch iets opgewekts en vriendelijks te zeggen. Dus zei ik: ‘wat zie je er goed uit’, en, ‘we zijn zo blij met jou’.

En toen, na ongeveer een week, werden er toch verschillen zichtbaar. Het potje waar ik negatief tegen praatte, vertoonde steeds meer groene plekjes. Je ziet het hier op de foto’s. Links het ‘positieve’ potje, in het midden het ‘negatieve’ potje en daarnaast in die volgorde beide potjes.

positieve potje

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Opvallende kleur

Vanaf dat moment werd het dagelijkse praatje een makkie. En misschien deed ik het met meer overtuiging. Het rijstexperiment laat in elk geval bij ons thuis voor de tweede keer zien dat er werkelijk verschillen optreden. Opvallend is vooral dat er andere schimmels lijken te groeien in de potjes. Vooral de gele in het positieve potje is opvallend (tweede foto hieronder). Ik heb een poging gedaan om te achterhalen of die schimmel een naam en misschien zelfs een andere functie heeft. Even dacht ik op het goede spoor te zijn toen ik een foto zag van een gele schimmel, Penicillium citrinum. Maar het is een behoorlijk ingewikkeld onderwerp en met veel vakjargon, dus zeker ben ik niet. Wel kwam ik het boeiende verhaal tegen van Alexander Fleming over zijn ontdekking van penicilline.

 

beide potjes rijstpotje 'positieve' rijstpotje 'negatieve' rijst

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Leuk en leerzaam

Ik heb overwogen om het rijstexperiment voor een derde keer te doen. Maar waarvoor eigenlijk? Het experiment is een mooie metafoor voor hoe we tegen onszelf en anderen praten. Een compliment heeft een andere uitwerking dan een rotopmerking, dat weten we. We weten ook dat we niet gelukkiger worden als we te vaak naar onze kritische stem luisteren. En dat pesten schadelijk is. Maar zeker in de klas of thuis met jonge kinderen, is het gewoon een grappig en leerzaam experiment.

Ik ben benieuwd: ben je ook begonnen met het rijstexperiment? Of ben je overtuigd door de foto’s? Laat het weten in de comments!

Fijne week gewenst!

 

 

 

Foto: Giulia May via Unsplash.com

Pin It on Pinterest